پندهای لقمان حکیمرمز و راز موفقیت جناب لقمان (قسمت پنجم)

رمز و راز موفقیت جناب لقمان (قسمت پنجم)

رمز و راز موفقیت جناب لقمان (قسمت پنجم)

در نوبت قبل هشت مورد از عوامل رمز و راز موفقیت لقمان را از فرمایشات امام صادق علیه السلام مرور کردیم :

۱- قوی بودن در انجام فرمان خداوند

۲- ورع

۳- سکوت زیاد

۴- بسیار فکر کردن.

۵- عبرت گرفتن

۶- برای امور پوچ و مادی عصبانی نشدن.

۷- جناب لقمان اگر چیزی از دنیا بدست می آورد،خیلی ذوق نمی کرد و خوشحال نمی شد و اگر چیزی از دنیا از دست می داد، خیلی غصه نمی خورد.

۸- روحیه خیرخواهی و دلسوزی

و در این نوبت به ادامه عوامل می پردازیم :

امام صادق علیه السلام : «وَ لَم یَسمَع قَولاً قَطُّ مِن أَحَدٍ اِستَحسَنَهُ اِلّا سَأَلَ عَن تَفسِیرِهِ وَ اَمَّن أخَذَه» (۱)

۹- لقمان حکیم هرگاه سخن ارزشمندی می شنید،فوراً از تفسیر ، توضیح و مأخذ آن سخن سؤال می کرد.

از ویژگیهای لقمان این بود که مطالب خوب و ارزشمند را جمع آوری می کرد.

افراد به تناسب روحیات مختلفی که دارند، هر کس چیزی را دوست دارد و آن را جمع می کند. مثلاً بعضی بدنبال جمع آوری تمبرهای پستی هستند و معمولاً آنها را با ذوق و شوق فراوان جمع می کنند و در ذهن خود به فراهم کردن آلبومی از این تمبرها می اندیشند که اگر در آینده گران شد بتوانند آن را با یک قیمت خوب بفروشند! و در این فرصت به همه آلبوم خود را نشان می دهند ولی دیگران فقط می گویند قشنگ است! و در انتها بعد از مدتی پشیمان می شوند اما چاره ای نداشته و تمبرها روی دستشان می ماند.

یا بعضی افراد ، سنگهای قشنگ را جمع آوری می کنند. در حالیکه حقیقت امر این است چیزهایی که دوست داشتنش موقتی است و بعد از مدتی دل انسان را می زند، ارزش

جمع آوری ندارد ، چون انسان وقت و عمرش را صرف می کند و بعد هم پشیمان می شود.

اما لقمان سخنان خوب را جمع می کرد و هر سخن خوبی را که می شنید ابتدا توضیح

می خواست که مطلب را خوب بفهمد! و این نکته ی مهمی است که انسان اگر سخن خوبی را می شنود، ابتدا برای خودش روشن شود تا ابهامی نماند.

دوم از مأخذ آن سخن سئوال می کردکه از چه کسی نقل شده ؟

سخن خداوند است یا فرمایش انبیاء الهی است؟ و بعد آنها را حفظ و نگهداری می کرد و این باعث می شد که بر حکمت و سرمایه علمی او افزوده شود.

پیامبر عزیزمان صلی الله علیه وآله آداب مجلس علم را بیان فرمودند:

۱- سکوت            

۲- توجه

۳- عمل کردن به شنیده ها و آموخته ها

۴- نشر آموخته ها .

اگر انسان سخنان خوب را بشنود و به آنها عمل کند و سپس آن را نشر دهد، بهره های زیادی خواهد برد.

پیامبراکرم صلی الله علیه وآله فرمودند: قَیِّدُالعِلم”علم را مهارکنید.نگذارید ازدستتان برود.

اصحاب پرسیدند: یا رسول الله چطور می شود علم را مهار کرد؟    

حضرت فرمودند: بِالکِتابَة : با نوشتن.

معمولاً به حافظه ها نمی شود اعتماد کرد و حافظه ی خوب به ندرت پیدا می شود. غالباً بدین صورت است که اگر هنگام بیرون رفتن از مجلسی، خبرنگاری از ما بپرسد موضوع صحبت در این مجلس چه بود؟ معمولاً اکثریت می گویند، حرفهای خوبی زده شد! ولی محتوای آن کمتر در ذهن می ماند. و اگر خبرنگار بپرسد دهه اول محرم صحبت راجع به چه بود؟ حضار می گویند: سئوال سخت نپرسید! اما اگر مطالب خوب و فرمایشات معصومین در دفتری یادداشت شود و همه جا همراه شما باشد، مثلاً به مسافرت می روید یا در جمع فامیل نشسته اید،دفتر را باز کنید و یک مطلب قشنگی برای دیگران بخوانید، به این شکل مطالب بیشتر در ذهن می مانند چون سخنان خوب را باید حفظ ، تکرار و مرور کرد تابه جان بنشینند.

کلمه “قَطُّ “به معنی «هرگز»، تأکید می کند یعنی هرگز نمی شد لقمان سخن خوبی را بشنود مگر اینکه از مأخذ آن سئوال می کرد که این سخن از کجاست ؟ تا مطمئن شود از پایگاه محکمی رسیده است .

ادامه دارد…

 

…………………………………………..

۱) تفسیر نورالثقلین: ج۴ / ص ۱۹۶

دیدگاه شما

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.